Trafik Kazası Tazminatı Nedir? — 2026 Güncel Rehber: Hesaplama, Dava Süreci ve Sigorta Başvurusu

Trafik kazaları, Türkiye'de her yıl binlerce kişinin maddi ve manevi zarara uğramasına yol açan önemli bir toplumsal sorundur. Trafik kazası sonrasında zarar gören kişilerin maddi ve manevi tazminat hakları, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (KTK) ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) başta olmak üzere çeşitli yasal düzenlemelerle güvence altına alınmıştır. Bu rehberde, trafik kazası tazminatının hukuki dayanağını, türlerini, hesaplama yöntemlerini, sigorta başvuru sürecini ve dava aşamasını 2026 güncel verileriyle kapsamlı biçimde ele alıyoruz.

1. Trafik Kazası Tazminatının Hukuki Dayanağı

Trafik kazalarından doğan tazminat talepleri, Türk hukukunda birden fazla yasal düzenlemeye dayanmaktadır. Temel hukuki kaynaklar şunlardır:

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, motorlu araç işletenlerinin hukuki sorumluluğunu düzenleyen temel kanundur. KTK md. 85 uyarınca, bir motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına ya da bir şeyin zarara uğramasına neden olunması hâlinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumludur. Bu sorumluluk, kusursuz sorumluluk (tehlike sorumluluğu) niteliğindedir; yani işletenin kusuru aranmaksızın sorumluluk doğar.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ise haksız fiil sorumluluğunun genel çerçevesini belirler. TBK md. 49 uyarınca, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren kişi, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Ölüm hâlinde uğranılan zararlar TBK md. 53'te, bedensel zararlar ise TBK md. 54'te ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.

Bunların yanı sıra Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) Genel Şartları ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu da trafik kazası tazminat sürecinin önemli hukuki dayanaklarıdır.

2. Trafik Kazası Tazminatı Türleri

Trafik kazası sonucunda talep edilebilecek tazminat kalemleri, kazanın sonuçlarına göre farklılık gösterir. Tazminat talepleri, temel olarak maddi tazminat ve manevi tazminat olmak üzere iki ana kategoride değerlendirilir.

2.1. Maddi Tazminat

Maddi tazminat, kazanın neden olduğu ve parayla ölçülebilen tüm zararların karşılanmasını amaçlar. TBK md. 54 uyarınca bedensel zararlarda maddi tazminat şu kalemleri kapsar:

• Tedavi giderleri: Hastane, ameliyat, ilaç, fizik tedavi ve rehabilitasyon masrafları
• Kazanç kaybı: Kaza nedeniyle çalışılamayan sürede elde edilemeyen gelir
• Çalışma gücünün azalması veya yitirilmesinden doğan kayıplar: Kalıcı maluliyet nedeniyle gelecekte elde edilemeyecek gelir kaybı
• Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar: Meslek değişikliği, kariyer kaybı gibi durumlar

Ölüm hâlinde ise TBK md. 53 uyarınca cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ve ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin uğradığı kayıplar (destekten yoksun kalma tazminatı) talep edilebilir.

Geçici iş göremezlik tazminatı da maddi tazminatın önemli bir kalemidir. Kazazedenin tedavi gördüğü ve çalışamadığı süre boyunca elde edemediği gelir, geçici iş göremezlik tazminatı olarak talep edilir. Bu süre, kaza tarihinden tedavinin tamamlandığı ve maluliyet raporunun düzenlendiği tarihe kadar olan dönemi kapsar. SGK tarafından ödenen geçici iş göremezlik ödeneği, toplam tazminattan mahsup edilir.

Araçta oluşan hasar, aracın kullanılamaması nedeniyle doğan mahrumiyet bedeli (ikame araç bedeli) ve araç değer kaybı da maddi tazminat kapsamında değerlendirilir. Mahrumiyet bedeli, aracın onarımda kaldığı süre boyunca kiralama veya ulaşım giderleri karşılığı olarak talep edilebilir. İş kazası sonucu meydana gelen trafik kazalarında ise iş kazası tazminatı hükümleri de devreye girebilir.

2.2. Manevi Tazminat

Manevi tazminat, trafik kazası sonucu zarar görenin yaşadığı acı, elem, üzüntü ve psikolojik yıkımın bir nebze olsun giderilmesini amaçlar. TBK md. 56 uyarınca hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda zarara uğrayanlara uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zararlarda veya ölüm hâlinde ise zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat ödenebilir.

Manevi tazminat miktarı; olayın ağırlığı, kusur oranları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, yaralanmanın niteliği ve kalıcılığı gibi ölçütlere göre hâkim tarafından takdir edilir. TBK md. 56'nın ikinci fıkrası uyarınca ağır bedensel zararlarda zarar görenin yakınlarına da manevi tazminat ödenmesine hükmedilebilir. Manevi tazminat, zorunlu trafik sigortası teminatı kapsamında olmayıp doğrudan kusurlu taraftan talep edilir.

Not: Yukarıdaki miktarlar yalnızca genel bir çerçeve sunmakta olup, her dava somut olayın koşullarına göre hâkim tarafından ayrıca değerlendirilir.

3. Trafik Kazası Tazminatı Hesaplama Yöntemleri

Trafik kazası tazminatının hesaplanması teknik ve uzmanlık gerektiren bir süreçtir. Hesaplama, kazanın türüne (yaralanmalı veya ölümlü) göre farklı yöntemlerle yapılır.

3.1. Yaralanmalı Kazalarda Hesaplama

Yaralanmalı trafik kazalarında tazminat hesaplaması şu adımlarla yapılır:

1. Maluliyet oranının belirlenmesi: Adli Tıp Kurumu veya üniversite hastaneleri tarafından çalışma gücü kayıp oranı (maluliyet oranı) tespit edilir.
2. Gelirin belirlenmesi: Kazazedenin belgelenmiş geliri esas alınır. Belgelenmiş gelir yoksa asgari ücret baz alınır (2026 asgari ücret: 33.030 TL brüt / 28.075 TL net).
3. Bakiye ömrün hesaplanması: TRH 2010 Yaşam Tablosu kullanılarak kazazedenin muhtemel yaşam süresi belirlenir.
4. Kusur oranının uygulanması: Kaza tespit tutanağı veya bilirkişi raporu ile belirlenen kusur oranı hesaplamaya yansıtılır.
5. Aktif ve pasif dönem ayrımı: Hesaplamada kazazedenin çalışma hayatının devam edeceği süre (aktif dönem — kural olarak 60 veya 65 yaşına kadar) ile emeklilik sonrası muhtemel yaşam süresi (pasif dönem) ayrı ayrı değerlendirilir. Aktif dönemde kazazedenin fiili veya emsal geliri esas alınırken, pasif dönemde asgari ücret üzerinden hesaplama yapılır. Yargıtay yerleşik içtihadı gereği pasif dönem zararı da tazminat kapsamında kabul edilmektedir.

Örnek Hesaplama (Yaralanmalı Kaza): 30 yaşında, aylık 30.000 TL net geliri olan ve %20 maluliyet oranı tespit edilen bir kazazedenin, karşı tarafın %100 kusurlu olduğu varsayımında:

• Yıllık gelir kaybı: 30.000 × 12 × %20 = 72.000 TL
• Bakiye aktif çalışma süresi (60 yaşına kadar): 30 yıl
• Hesaplanan iskontolu toplam tazminat bilirkişi tarafından progresif rant yöntemine göre belirlenir. Bu hesaplama yalnızca basitleştirilmiş bir örnektir; fiili hesaplama aktüeryal yöntemlerle bilirkişi tarafından yapılır.

3.2. Ölümlü Kazalarda Hesaplama (Destekten Yoksun Kalma)

Ölümlü trafik kazalarında, ölenin desteğinden yoksun kalanlar destekten yoksun kalma tazminatı talep eder. Hesaplamada dikkate alınan başlıca unsurlar şunlardır:

• Ölen kişinin yaşı ve geliri (veya emsal geliri)
• Destek süresi ve destek payları
• Destekten yoksun kalanların yaşı ve muhtemel yaşam süresi
• TRH 2010 Yaşam Tablosu
• Evlenme ihtimaline dayalı indirim (genç eşlerde)

Ölen kişinin çalışmıyor, ev hanımı, öğrenci veya emekli olması destek sayılmasına engel değildir. Önemli olan, yaşamın olağan akışı içinde destek olacağının kabul edilebilir olmasıdır.

4. Kusur Oranı ve Sorumluluk

Trafik kazasında tazminatın kapsamını doğrudan etkileyen en önemli unsurlardan biri kusur oranıdır. Kusur, kaza tespit tutanağı, bilirkişi raporu ve mahkeme değerlendirmesiyle belirlenir.

KTK md. 85 kapsamında motorlu araç işleteninin sorumluluğu kusursuz sorumluluk ilkesine dayanır. Ancak KTK md. 86 uyarınca işleten, kazanın bir mücbir sebepten, zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan kaynaklandığını ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir. Bunun yanında zarar görenin kusuru oranında tazminattan indirim yapılması (TBK md. 52 — müterafik kusur indirimi) mümkündür.

5. Zorunlu Trafik Sigortası ve 2026 Teminat Limitleri

Trafik kazası tazminat sürecinde ilk muhatap genellikle kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortası şirketidir. KTK md. 91 uyarınca her motorlu araç işleteni, zorunlu mali sorumluluk sigortası (trafik sigortası) yaptırmak zorundadır.

2026 Yılı Zorunlu Trafik Sigortası Teminat Limitleri

27 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemeyle 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren geçerli olan güncel teminat limitleri şu şekildedir:

Tazminat tutarı sigorta limitini aşarsa, aşan kısım doğrudan kusurlu sürücü ve araç işleteninden talep edilebilir.

Sigortasız Araç Durumu

Kazaya karışan aracın sigortasız olması hâlinde, zarar gören kişi Güvence Hesabına başvurabilir. Güvence Hesabı, sigortasız veya sigortası tespit edilemeyen araçların neden olduğu bedensel zararlar için teminat sağlar. Güvence Hesabı yalnızca bedensel zararları karşılar; maddi hasarlar için doğrudan araç sürücüsü ve işletenine başvuru yapılması gerekir.

İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası (Kasko) ve Trafik Kazası

Zorunlu trafik sigortasının yanı sıra, araç sahipleri ihtiyari mali sorumluluk sigortası (kasko) da yaptırabilir. Kasko sigortası, zorunlu trafik sigortasının teminat limitleri üzerindeki zararları karşılamak amacıyla düzenlenir. Trafik kazası sonucunda zarar görenin tazminat talebi zorunlu trafik sigortası limitini aşıyorsa, aşan kısım ihtiyari mali sorumluluk sigortasından talep edilebilir. Kasko sigortası yaptıran araç sahibinin kendi aracındaki hasarlar da kasko poliçesi kapsamında karşılanır; bu durumda kasko sigortacısı, ödediği bedeli kusurlu tarafa rücu edebilir.

6. Sigorta Şirketine ve Sigorta Tahkim Komisyonuna Başvuru

6.1. Sigorta Şirketine Yazılı Başvuru (KTK md. 97 — Dava Şartı)

Trafik kazası sonrasında tazminat almak için öncelikle kusurlu tarafın trafik sigortası şirketine yazılı başvuru yapılması gerekir. KTK md. 97 uyarınca zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması dava şartıdır. Sigorta şirketine başvuru yapılmadan doğrudan dava açılması hâlinde, mahkeme davayı usulden reddeder. Başvuruda bulunurken şu belgeler hazırlanmalıdır:

• Kaza tespit tutanağı
• Sağlık raporları ve tedavi belgeleri
• Maluliyet raporu (varsa)
• Gelir belgeleri (maaş bordrosu, vergi levhası vb.)
• Araç hasar eksper raporu (maddi hasarlı kazalarda)
• Veraset ilamı ve nüfus kayıtları (ölümlü kazalarda)

Sigorta şirketinin başvuruya 15 gün içinde (Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları kapsamındaki konularda 8 iş günü) yanıt vermesi gerekir. Sigorta şirketi bu süre içinde ödeme yapmazsa veya yetersiz bir ödeme teklif ederse, Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru hakkı doğar.

6.2. Sigorta Tahkim Komisyonu

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu md. 30 uyarınca kurulan Sigorta Tahkim Komisyonu, sigorta uyuşmazlıklarının mahkemeye gitmeden çözülmesini sağlayan alternatif bir yoldur. Tahkim süreci, dava sürecine göre çok daha hızlıdır; görevlendirilen hakemler en geç 4 ay içinde karar vermek zorundadır. 5.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklarda hakem kararına karşı 10 gün içinde itiraz edilebilir.

7. Trafik Kazası Tazminat Davası Süreci

Sigorta başvurusundan sonuç alınamadığı veya tazminat tutarının yetersiz kaldığı durumlarda dava yoluna başvurulabilir.

7.1. Görevli ve Yetkili Mahkeme

Trafik kazası tazminat davalarında görevli mahkeme, davanın taraflarına göre belirlenir:

• Sürücü ve araç işletenine karşı: Asliye Hukuk Mahkemesi
• Sigorta şirketine karşı: Asliye Ticaret Mahkemesi
• Tüm sorumlulara birlikte dava açılması hâlinde: Asliye Hukuk Mahkemesi

Yetkili mahkeme ise şu seçeneklerden herhangi biri olabilir: davalının ikametgâhı, davacının (zarar görenin) ikametgâhı, kazanın meydana geldiği yer veya sigortacının merkez ya da şubesinin bulunduğu yer mahkemesi. Bu geniş yetki kuralı, zarar görenlerin erişim kolaylığını sağlamak amacıyla düzenlenmiştir.

7.2. Arabuluculuk ve Dava Açma Süreci

Trafik kazası tazminat davalarında arabuluculuk şartı, davanın kime karşı açıldığına göre değişir:

• Sigorta şirketine karşı açılan davalar: Sigorta şirketi ticari işletme olduğundan, bu davalar ticari dava niteliğindedir. 6102 sayılı TTK md. 5/A uyarınca, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari davalarda dava açılmadan önce arabulucuya başvuru dava şartıdır. Arabuluculuk süreci tüketilmeden doğrudan dava açılması hâlinde dava usulden reddedilir.
• Sürücü ve araç işletenine karşı açılan davalar: Bu davalar kural olarak haksız fiilden kaynaklanan tazminat davası niteliğinde olup, zorunlu arabuluculuk şartına tabi değildir. Ancak taraflar ihtiyari arabuluculuğa başvurabilir.
• Tüm sorumlulara birlikte dava açılması hâlinde: Sigorta şirketi de dahil ediliyorsa, sigorta şirketi yönünden arabuluculuk dava şartı bulunur.

Dava dilekçesinde kazanın oluş şekli, kusur durumu, zarar kalemleri ve talep edilen tazminat miktarı açıkça belirtilmelidir.

7.3. Dava Süresi

Trafik kazası tazminat davaları ortalama 1 ila 3 yıl arasında sürmektedir. Süreyi etkileyen faktörler arasında bilirkişi incelemesi, Adli Tıp Kurumu raporu bekleme süresi ve istinaf başvurusu gibi süreçler yer almaktadır.

8. Zamanaşımı Süreleri

Trafik kazasından doğan tazminat taleplerinde zamanaşımı süreleri KTK md. 109 ile düzenlenmiştir. Temel kural olarak tazminat talepleri, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl ve her hâlde kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar.

Ancak kaza aynı zamanda cezayı gerektiren bir fiilden doğuyorsa ve ceza kanunu daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörüyorsa, bu uzamış (ceza) zamanaşımı süresi tazminat talepleri için de geçerli olur (KTK md. 109/II). Buna göre:

Zamanaşımı süresinin dolmasından sonra açılan davalar, davalının zamanaşımı def'i ileri sürmesi hâlinde reddedilir. Bu nedenle trafik kazası sonrasında bir avukata başvurmak için zaman kaybedilmemesi büyük önem taşır.

9. Özel Durumlar ve İstisnalar

9.1. Başkasına Ait Araçla Kaza Yapılması

Araç sürücüsü ile araç sahibi (işleten) farklı kişilerse, sorumluluk her ikisine de yüklenir. KTK md. 85 uyarınca araç işleteni, aracı fiilen kullanan kişi olmasa dahi sorumluluk taşır. Ancak işleten, aracın rızası dışında kullanıldığını ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir (KTK md. 107).

9.2. Çalınmış veya Gasp Edilmiş Araçla Kaza

Araç çalınarak veya gasp edilerek kullanıldığında kaza meydana gelirse, araç sahibi ve işleteni kural olarak sorumlu tutulamaz. Ancak araç sahibinin aracın çalınmasında veya gasp edilmesinde kusuru varsa (örneğin anahtarı araçta bırakması), sorumluluk gündeme gelebilir.

9.3. Tek Taraflı Kaza

Sürücünün kendi kusuruyla tek taraflı kaza yapması hâlinde, araçtaki yolcular işletene karşı tazminat talep edebilir. Sürücünün kendisi ise kendi kusurundan dolayı işletenden tazminat talep edemez, ancak zorunlu trafik sigortasının ferdi kaza teminatından yararlanabilir.

9.4. Yaya ve Bisikletlilerin Durumu

Motorlu araç ile yaya veya bisikletli arasındaki kazalarda, motorlu araç işleteninin kusursuz sorumluluğu geçerlidir. Yani yaya veya bisikletlinin kusurlu olduğu durumlarda dahi, motorlu araç işleteni kural olarak sorumludur; ancak zarar görenin ağır kusuru tazminattan indirim sebebi olabilir.

9.5. SGK'nın Rücu Hakkı ve Peşin Sermaye Değeri Tenzili

Trafik kazası sonucunda yaralanan veya ölen kişi SGK sigortalısı ise, SGK tarafından yapılan sağlık harcamaları, geçici iş göremezlik ödenekleri ve bağlanan sürekli iş göremezlik gelirleri veya ölüm aylıkları, kusurlu tarafa rücu edilir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu md. 21 uyarınca SGK, sigortalıya veya hak sahiplerine yaptığı her türlü masrafı, gelir bağlanmışsa gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri tutarını kusurlu taraftan tahsil eder.

Bu durum, zarar görenin açacağı tazminat davasını da etkiler. Mahkeme, tazminat hesaplamasında SGK tarafından bağlanan gelirin peşin sermaye değerini toplam tazminattan tenzil eder (düşer). Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre, SGK tarafından yapılan ödemeler mükerrer tazminata yol açmamak amacıyla maddi tazminattan mahsup edilir.

9.6. Trafik Kazasında Ceza Davası ile Tazminat Davası İlişkisi

Yaralanmalı veya ölümlü trafik kazaları aynı zamanda TCK md. 85 (taksirle öldürme) veya TCK md. 89 (taksirle yaralama) kapsamında cezai soruşturmaya konu olur. Ceza davası ile tazminat davası birbirinden bağımsız yürütülmekle birlikte, ceza davasında belirlenen kusur oranı ve maddi olgular hukuk hâkimini bağlayabilir (TBK md. 74). Ancak hukuk hâkimi, ceza mahkemesinin beraat kararıyla bağlı değildir; ceza hukuku anlamında suç oluşmasa bile haksız fiil sorumluluğu doğabilir. Ceza davasında uzamış (ceza) zamanaşımı süresi, tazminat talepleri bakımından da geçerlidir (KTK md. 109/II).

10. Araç Değer Kaybı Tazminatı

Trafik kazası sonrasında onarılan aracın piyasa değerindeki düşüş, araç değer kaybı olarak ayrıca tazmin edilebilir. Yargıtay kararlarıyla da yerleşik hâle gelen bu hak, aracın kaza öncesi ve sonrası değeri arasındaki farkın karşılanmasını kapsar.

Araç değer kaybı tazminatı; aracın yaşı, modeli, kilometresi, hasarın yeri ve büyüklüğü gibi kriterler dikkate alınarak ekspertiz raporu ile belirlenir. Değer kaybı talebi, kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortasına veya doğrudan kusurlu tarafa yöneltilebilir. Sigorta şirketinin ödeme yapmaması hâlinde Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru veya dava yoluna gidilebilir. Bu süreçte alacağın tahsili için icra takibi başlatılması da mümkündür.

11. Trafik Kazasında Alınması Gereken İlk Adımlar

Trafik kazası sonrasında tazminat hakkının korunması için şu adımların atılması önerilir:

1. Kaza tespit tutanağı düzenlenmesi: Maddi hasarlı kazalarda taraflar birlikte tutanak düzenleyebilir; yaralanmalı veya ölümlü kazalarda kolluk kuvvetlerinin tutanak düzenlemesi zorunludur.
2. Sağlık raporu alınması: Yaralanma varsa derhal sağlık kuruluşuna başvurulmalı ve tüm tedavi sürecinin belgelenmesi sağlanmalıdır.
3. Fotoğraf ve delil tespiti: Kaza yeri, araçların konumu ve hasar durumunun fotoğraflanması ilerideki ispat açısından kritik önem taşır.
4. Tanık bilgilerinin kaydedilmesi: Kaza anında olay yerinde bulunan tanıkların iletişim bilgileri alınmalıdır.
5. Sigorta şirketine bildirim: Kazanın en kısa sürede sigorta şirketine bildirilmesi gerekmektedir.
6. Hukuki danışmanlık alınması: Özellikle yaralanmalı ve ölümlü kazalarda uzman bir avukata başvurulması, hak kaybının önlenmesi bakımından büyük önem taşır.

12. Trafik Kazası Tazminat Davası Masrafları (2026)

Trafik kazası tazminat davası açmak belirli masrafları gerektirir. 2026 yılı itibarıyla başlıca dava giderleri şunlardır:

• Başvuru harcı ve peşin harç: Dava değerine göre nispi harç oranı uygulanır. Nispi harç oranı binde 68,31'dir. Dava açılırken peşin harcın dörtte biri yatırılır.
• Gider avansı: Tebligat, bilirkişi ve keşif masrafları için dava açılırken gider avansı ödenir.
• Bilirkişi ücreti: Aktüeryal hesaplama ve kusur tespiti için bilirkişi ücretleri ödenir.
• Avukatlık ücreti: 2025-2026 AAÜT'ye göre Asliye Mahkemelerinde asgari avukatlık ücreti 45.000 TL olarak belirlenmiştir. Uygulamada avukatlar genellikle tazminat tutarı üzerinden %10-20 arasında vekâlet ücreti talep eder.
• Karşı vekâlet ücreti: Dava kaybedilmesi hâlinde karşı tarafın avukatına AAÜT üzerinden vekâlet ücreti ödenmesi gerekir.

Adli yardım imkânı: Dava masraflarını karşılayamayacak durumda olan kişiler, HMK md. 334 uyarınca adli yardım talebinde bulunabilir. Adli yardım kararı verilmesi hâlinde harç, gider avansı ve avukatlık ücretleri ertelenir veya devlet tarafından karşılanır.

13. Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Trafik kazası tazminat davası açmak için avukat tutmak zorunlu mu?

Hayır, avukat tutmak yasal bir zorunluluk değildir; davacı davayı bizzat da açabilir. Ancak trafik kazası tazminat davaları teknik hesaplamalar ve karmaşık hukuki süreçler içerdiğinden, uzman bir avukattan destek alınması şiddetle tavsiye edilir.

2. Trafik kazasında hem sigorta şirketine hem de kusurlu sürücüye dava açılabilir mi?

Evet, zarar gören kişi; kusurlu sürücüye, araç işletenine ve sigorta şirketine aynı anda dava açabilir. Bu durumda sorumluluk müştereken ve müteselsilen devam eder.

3. Sigortasız bir araçla kaza yapıldığında ne olur?

Sigortasız aracın neden olduğu bedensel zararlarda Güvence Hesabına başvurulabilir. Maddi hasarlar için ise doğrudan araç sürücüsü ve işletenine başvuru yapılması gerekir.

4. Trafik kazası tazminatından gelir vergisi kesilir mi?

Hayır, trafik kazası nedeniyle ödenen maddi ve manevi tazminatlar gelir vergisinden muaftır.

5. Trafik kazası sonrası sigorta şirketi ne kadar sürede ödeme yapar?

Sigorta şirketi, gerekli belgelerin eksiksiz sunulmasından itibaren 15 gün içinde (Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları kapsamında 8 iş günü) ödeme yapmak veya gerekçeli ret kararı bildirmekle yükümlüdür.

6. Trafik kazası tazminatı için zamanaşımı süresi ne kadardır?

Zamanaşımı süresi kazanın türüne göre değişir: salt maddi hasarlı kazalarda 2 yıl (öğrenmeden itibaren) veya 10 yıl (kaza tarihinden itibaren); yaralanmalı kazalarda 8 yıl; ölümlü kazalarda ise 15 yıldır.

7. Hasar onarımı yapılan araç için değer kaybı tazminatı talep edilebilir mi?

Evet, trafik kazası sonrası onarılan aracın piyasa değerindeki düşüş, araç değer kaybı tazminatı olarak kusurlu tarafın sigortasından veya doğrudan kusurlu taraftan talep edilebilir.

8. Trafik kazası tazminat davası açmak ne kadara mal olur?

Dava masrafı, talep edilen tazminat miktarına göre değişir. Başvuru harcı, peşin harç, gider avansı ve bilirkişi ücretleri dava açılırken ödenir. 2026 AAÜT'ye göre Asliye Mahkemelerinde asgari avukatlık ücreti 45.000 TL'dir. Maddi durumu yetersiz olanlar adli yardım talebinde bulunabilir.

9. Trafik sigortası manevi tazminatı karşılar mı?

Hayır, zorunlu trafik sigortası (ZMSS) manevi tazminatı kapsamaz. Manevi tazminat, doğrudan kusurlu sürücü ve araç işleteninden talep edilir. Ancak ihtiyari mali sorumluluk sigortası (kasko) poliçesinde manevi tazminat teminatı varsa, sigorta şirketi bu kapsamda ödeme yapabilir.

10. SGK sigortalısıyım; trafik kazası tazminatından SGK ödemeleri düşülür mü?

Evet, SGK tarafından yapılan sağlık harcamaları, geçici iş göremezlik ödenekleri ve bağlanan sürekli iş göremezlik gelirinin peşin sermaye değeri, mükerrer tazminata yol açmamak amacıyla mahkemece hesaplanan toplam tazminattan tenzil edilir (düşülür).

14. Sonuç

Trafik kazası tazminatı, zarar gören kişilerin maddi ve manevi kayıplarının karşılanmasını sağlayan temel bir hukuki mekanizmadır. 2918 sayılı KTK, 6098 sayılı TBK ve sigorta mevzuatı, trafik kazası mağdurlarına kapsamlı bir koruma sunmaktadır. 2026 yılı itibarıyla zorunlu trafik sigortası teminat limitleri kişi başına 3.600.000 TL'ye yükselmiş olup, bu durum mağdurların haklarını daha etkin biçimde kullanabilmesine imkân tanımaktadır.

Trafik kazası sonrasında hak kaybı yaşamamak için zamanaşımı sürelerine dikkat etmek, sigorta başvurusunu eksiksiz yapmak ve gerekli hâllerde hukuki yardım almak büyük önem taşır. Tazminat hesaplaması teknik uzmanlık gerektiren bir alan olup, bilirkişi incelemesi ve aktüeryal yöntemlerle belirlenmektedir. Yaralanmalı veya ölümlü kazalarda uzman bir tazminat davası avukatına başvurulması, sürecin sağlıklı yürütülmesi bakımından en doğru adım olacaktır.

Kaynaklar

• 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, md. 85, 86, 91, 97, 107, 109
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, md. 49, 51, 52, 53, 54, 56, 74
• 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu, md. 30
• 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, md. 21
• 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, md. 66, 85, 89
• 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, md. 5/A (dava şartı arabuluculuk)
• Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları
• 2025-2026 Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT)
• Eren, F. — Borçlar Hukuku Genel Hükümler
• Süzek, S. — İş Hukuku (sorumluluk ve tazminat bölümleri)
• Manevi Tazminat — Genel İnceleme (Ticaret Mahkemeleri) (Yargıtay kararları derlemesi)
• Nükleer Santral İşletenin Hukuki Sorumluluğu (tehlike sorumluluğu ve haksız fiil bölümleri)

Anahtar Kelimeler: trafik kazası tazminatı, trafik kazası tazminat hesaplama 2026, trafik kazası maddi tazminat, trafik kazası manevi tazminat, destekten yoksun kalma tazminatı, trafik sigortası teminat limitleri 2026, trafik kazası dava süreci, trafik kazası zamanaşımı, araç değer kaybı tazminatı, sigorta tahkim komisyonu, trafik kazası avukat, zorunlu trafik sigortası 2026, trafik kazası kusur oranı, trafik kazası arabuluculuk, trafik kazası SGK rücu, trafik kazası dava masrafı 2026, geçici iş göremezlik tazminatı, kasko trafik kazası, trafik kazası manevi tazminat miktarı